| آمادگی لازم قبل از نمونه گیری |
زمان مطلوب برای گرفتن نمونه سرم مادر جهت غربالگری قبل از تولد، هفته 18-15 بارداری است . گرفتن نمونه در هفه 22-14 نیز بلامانع است اما حساسیت AFP کاهش مییابد. یکی از دلایل مهم برای نتایج غیر عادی تخمین اشتباه سن حاملگی است، بنابراین تأئید سن بارداری با روش سونوگرافی مفید است. |
| اطلاعات بالینی |
AFP در اختلالات کبدی که موجب فعالیت رژنراتیو سلول های کبدی میگردد و نیز در کارسینوم هپاتوسلولار و در تومورهای ژرم سل غیر سمینومی افزایش مییابد. AFP سرم مادر (MSAFP) برای غربال قبل از تولد دو سری از اختلالات جنینی بکار میرود که عبارتند از : افزایش MSAFP با نقایص لوله عصبی دیواره شکمی و سایر اختلالات همراه است. کاهش MSAFP که با اختلالات کروموزمی جنینی مانند تریزومی 21( سندرم داون) و تریزومی 18(سندرم ادوارد) همراه میباشد. کاربرد آن در موارد زیر میباشد: 1- تومورمارکر: AFP برای ردیابی و پایش درمان کار سینوم هپاتوسلولار که در آن سطح سرمی AFP بطور بارزی افزایش مییابد مورد استفاده قرار گیرد. AFP همراه با hCG برای مرحله بندی و پایش تومورهای ژرم سل غیر سمینومی خصوصاً تومورهای بیضه کاربرد دارد 2- غربالگری قبل از تولد: برنامه های غربالگری متعددی از اندازه گیری تست سه گانه AFP،hCG و استریول غیر کونژوگه (uE3) در سرم مادر استفاده مینمایند. |
| احتیاط ها |
سطح سرمی AFP در برخی موارد بیماری غیر بدخیم کبدی مانند نکروز وسیع کبدی،هپاتیت و سیروز نیز بالا میرود که البته معمولاً این افزایش کمتر 150 ng/ml است. موارد مثبت کاذب و منفی کاذب نیز گزارش شده است. نتایج غیر طبیعی برنامه های غربالگری سرم مادر هرگز قاطع نمی باشند و باید توسط روش های اختصاصی تر پیگیری گردند. بدین منظور میتوان از سونوگرافی سه بعدی ، آمنیوسنتز ، نمونه برداری از پرزهای کوریونیک (CVS) و کوردوسنتز و غیره استفاده نمود. |